Aare
°

Journal B

Sagt, was Bern bewegt
Aare
°
04.02.2020 | 15:05

Heit dr das o scho gseh: Underem Zytglogge, dert, wo me meischtens eifach dürejuflet, hets so Metallstange. Bärner Urmeter sige das, seit me. I frage mi, warum mir die bruuche, Bärner mässe doch sowieso mit eigete Einheite.

Zum Bischpiu bim Ässe: Bi üs nimmt me es Muuvou Schoggi (nid zwöi Hüseli oder es Reieli). Oder ufem Märit: Chirschi u Äppeeri chouft me nid per Gramm oder Kilo. Mir nähme «es Chörbli». Nüssler u Schnittsalat chouft me per Hampfele. O we d Händ vom Puur u die vo sire Chundin (oder am Chund) ungerschiedlech gross si, me weiss uf beidne Site erstuunelch genau wieviel das isch.

Wenn eine id Schwümm geit u nid grad dr Huufe heibringt, seit är o nid «es het öppe füfhundert Gramm gä». Är seit: «i ha ne Chochete» oder (wes noch chli weniger isch) es Chochetli. U we me se de chochet, die Schwümm, de tuet me o nid ei oder zwe Dezi Nidle dra sondern «e Gutsch». Fertig isch das Gricht de herrlech mit emne «Schluck Wy». Fraget mi nid, wie viel das ist. Das cha zwüsche zwe Milliliter u siebe Dezi si. Eifach, was im Momänt grad drinneliegt.

Bärndütsch isch ke exakti Wüsseschaft. U gliich wüsse mr meistens zimli gnau, was gmeint isch. Zum Bischpiu, wenns nach em letschte Summertag «e Chutte chelter» worde isch. Oder wenn d Aare nume no zwöi Stägli warm isch. De geits aube es Momäntli, bis me wieder erwarmet isch. «Es Momäntli» isch äbe o so nes Bärner Mass. Irgend öppis zwüsche re Minute u nere Halbstund. Wes lenger gäng, wärs de es Wiili. Es Wiili cha lang ga. Es Wiili geits zum Bischpiu bis e Seeleschmätter nümme gruusig wehtuet.

Früecher isch das aube no «schuderhaft lang» gange, itz geits äuä «megalang» oder vielech o «huere mega lang». Aber son ne Seeleschmätter tuet ömu geng no gliich schampar weh. Aber das tuets ja, öb me Bärndütsch oder Chinesisch redt. Aber nume uf Bärndütsch gits öppis, wo eim i strübschte Zyte dr Wältschmärz es bitzeli cha näh: es Ärfeli Bruschttee. Das Rezäpt het me haut o z Bärn erfunde.